Medische kosten in het buitenland (op vakantie)

Nederlanders reizen vaak naar het buitenland: voor vakantie, zaken, familiebezoek of studie en stage.

In hoeverre ben je dan verzekerd voor medische kosten en waar let je op?

In dit dossier vind je de antwoorden.

Dekking zorgverzekering (basisverzekering)

Je basisverzekering vergoedt medisch noodzakelijke zorgkosten overal ter wereld tijdens een vakantie of op (door)reis in het buitenland.

Met ‘medisch noodzakelijk’ wordt bedoeld: alleen onderzoeken, ingrepen, behandelingen of medicijnen die niet kunnen wachten tot terugkeer in Nederland. Er is dus sprake van een bepaalde urgentie.

Algemene voorbeelden

• Spoedeisende hulp en verpleging in een ziekenhuis
• Behandeling bij een arts
• Medisch noodzakelijke operaties
• Noodzakelijke medicijnen

Concrete voorbeelden

Concrete voorbeelden van medisch noodzakelijke (urgente) situaties:

• Je raakt betrokken bij een verkeersongeval en je hebt direct medische hulp nodig
• Je krijgt te maken met hartproblemen of een beroerte
• Je loopt een (ernstige) verwonding of breuk op aan een arm of been
• Je krijgt te maken met een acute of ernstige infectie, zoals een longontsteking of huidinfectie
• Er treden complicaties op tijdens de zwangerschap
• Je krijgt te maken met een acute aanval als gevolg van een chronische ziekte

Belangrijk: neem je EHIC-zorgpasje mee als je binnen Europa reist. Let wel op waar die kaart geldt: alleen in de EU, de EER, Zwitserland en het Verenigd Koninkrijk, en daar alleen bij reguliere publieke zorgverleners en staatsziekenhuizen. In een privékliniek werkt hij niet, en repatriëring dekt hij ook niet. Reis je daarbuiten, bijvoorbeeld naar de Verenigde Staten of Thailand, dan doet de EHIC niets voor je.

Vergoeding van zorgkosten en voorwaarden

De basisverzekering dekt urgente zorgkosten in het buitenland tot aan het tarief dat in Nederland gangbaar is.

Is de zorg of behandeling in het buitenland duurder dan in Nederland?

Dan betaal je zelf het deel dat je basiszorgverzekering in Nederland niet vergoedt.

Hoe duur een ziekenhuisbehandeling in het buitenland is, hangt af van het land en het soort ziekenhuis:

• In sommige landen liggen de tarieven simpelweg hoger dan in Nederland, zoals Zwitserland, Noorwegen of de VS.
• Ook in privéklinieken of private ziekenhuizen zijn de kosten meestal hoger dan in Nederland.

Ter illustratie, als orde van grootte:

• Het behandelen van een beenbreuk in Spanje kan in een privékliniek tot € 30.000 kosten. In Nederland kost dit ongeveer € 3.000.
• Een blindedarmontsteking kan in Spanje uitkomen op € 20.000, terwijl dit in Nederland ongeveer € 5.000 kost.
• Ziekenvervoer per ambulance of een gipsvlucht kan € 2.500 tot € 30.000 kosten, afhankelijk van de bestemming.

Eigen risico

Voor zorg die je uit de basisverzekering vergoed krijgt, betaal je eigen risico. Dat geldt in het buitenland net zo goed als in Nederland. In 2026 is het verplichte eigen risico € 385.

Gebruik je binnen Europa je EHIC, dan krijg je zorg via het publieke stelsel van dat land, tegen de tarieven die daar gelden. Je betaalt dan de eigen bijdrage die in dat land geldt. Dat is iets anders dan het Nederlandse eigen risico, en die eigen bijdrage krijg je niet altijd terug.

• Schiet je de rekening zelf voor en declareer je achteraf bij je zorgverzekeraar? Dan wordt je eigen risico aangesproken
• Twijfel je hoe het in jouw geval uitpakt? Vraag het je zorgverzekeraar vóór de behandeling, of bel de alarmcentrale

Voorbeeld kostenberekening

Stephan is op reis in de Verenigde Staten en raakt betrokken bij een auto-ongeluk. De ziekenwagen vervoert hem met spoed naar een privaat ziekenhuis in de buurt. Hier liggen de kosten voor zorg en behandeling hoger dan de gebruikelijke tarieven in Nederland.

Wat blijkt: hij heeft een gebroken been en verschillende verwondingen.

Stephan krijgt te maken met verschillende kosten (prijzen zijn ter voorbeeld):

De kolom Tarief Nederland is een maximum, geen bedrag dat wordt uitgekeerd: de basisverzekering vergoedt nooit meer dan wat de zorg werkelijk kostte. Bij het ambulancevervoer is dat te zien: het Nederlandse tarief ligt hoger, dus vergoedt de verzekeraar de € 390 die het echt kostte en niet de € 450. Dat verschil van € 60 levert geen tegoed op waarmee je andere bijbetalingen kunt dempen.

• Stephan heeft alleen een basisverzekering. Die dekt in dit voorbeeld € 2.775.
• Daarvan blijft € 385 voor eigen rekening als verplicht eigen risico, dus de verzekeraar keert € 2.390 uit.
• Daarnaast betaalt Stephan € 3.965 uit eigen zak, omdat hij geen aanvullende verzekering heeft. Alles bij elkaar is hij € 4.350 kwijt.

Aanvullende verzekering

Met een reisverzekering of een aanvullende zorgverzekering die geneeskundige kosten in het buitenland dekt, heb je recht op extra vergoeding voor medische kosten die je tijdens je verblijf in het buitenland maakt.

Zorg ook dat je bent verzekerd voor repatriëring. Dit is het medische vervoer waarbij iemand door omstandigheden wordt teruggebracht naar Nederland, bijvoorbeeld per gipsvlucht, helikopter, of ambulance.

Als Stephan (zoals in het bovenstaande voorbeeld) een goede verzekering had gehad, had hij waarschijnlijk alleen zijn verplichte eigen risico aan de zorgverzekeraar hoeven te betalen.

Reisverzekering soms geschikter

Een reisverzekering met module voor geneeskundige zorg dekt dingen die een aanvullende zorgverzekering meestal niet dekt, zoals repatriëring, bagage en rechtsbijstand.

Een reisverzekering is namelijk gemakkelijker uit te breiden met extra modules, zoals:

• Wintersportdekking
• Zorgkosten bij risicovolle sporten en activiteiten
• Dekking bij ongevallen
• Rechtsbijstand
• Autohulp
• Repatriëring

Ga je voor langere tijd op reis, bijvoorbeeld als backpacker of digital nomad, kijk dan of je verzekering die aaneengesloten periode nog dekt. Er geldt vaak een maximum aantal weken of maanden.

Schakel eventueel een adviseur in bij het kiezen van een passende reisverzekering.

Welke kosten kunnen worden verzekerd?

Een goede reisverzekering dekt in elk geval de volgende kosten:

• Kosten van medische zorg voor behandelingen die duurder zijn dan het Nederlandse tarief
• Repatriëring (medisch vervoer terug naar Nederland)
• Verlies van persoonlijke eigendommen, bagage en geld
• Ongevallendekking bij overlijden of invaliditeit
• Hulp bij verlies van paspoort en visum

Waar let je op bij het afsluiten van een reisverzekering?

Bij het afsluiten van een reisverzekering is het raadzaam om te letten op:

• Wat wel en niet is meeverzekerd (dit staat in de voorwaarden).
• Het aantal weken of maanden dat de verzekering geldig is bij aaneengesloten verblijf in het buitenland.
• Of er een dekking is voor risicovolle sporten en activiteiten.

De meeste reisverzekeringen met een dekking voor ziektekosten vergoeden ook de kosten voor het verplichte eigen risico van de basisverzekering.

Sommige verzekeraars vergoeden zelfs het vrijwillige deel van het eigen risico.

Vaccinaties

Reisvaccinaties worden voor sommige vakantiebestemmingen sterk aangeraden of zijn zelfs verplicht. Ze komen niet uit de basisverzekering en ook niet uit een reisverzekering. Vaccinaties uit het Rijksvaccinatieprogramma zitten wel in het basispakket, maar dat zijn andere vaccinaties dan de reisvaccinaties waar het hier om gaat.

Je moet de kosten voor een reisvaccinatie dus zelf betalen, tenzij je een aanvullende zorgverzekering hebt. De vergoedingen voor vaccinaties per zorgverzekeraar en aanvullend pakket staan op Zorgwijzer.

Claimafhandeling

Bel bij spoedeisende zorg eerst de alarmcentrale van je zorgverzekeraar of je reisverzekeraar. Die zet de hulp in gang en geeft het ziekenhuis garanties af voor de kosten, en dat bepaalt ook welke verzekeraar de claim gaat afhandelen. Bewaar alle rekeningen en laat het ziekenhuis waar mogelijk rechtstreeks bij de verzekeraar declareren.

Met een reisverzekering of aanvullende verzekering met buitenlanddekking kunnen er soms meerdere partijen zijn die dekking bieden, namelijk de zorgverzekeraar en/of de reisverzekeraar.

Als je geneeskundige kosten maakt in het buitenland, kun je als verzekerde twee partijen aanspreken:

1. Je zorgverzekeraar: via de basisverzekering en aanvullende verzekering met buitenlanddekking.
2. De reisverzekeraar: mits je een reisverzekering hebt met dekking voor geneeskundige kosten.

Om ervoor te zorgen dat de claimafhandeling en vergoeding van medische kosten goed verloopt, zijn er in een akkoord tussen zorgverzekeraars en reisverzekeraars afspraken gemaakt: het Convenant Samenloop Reis- en Zorgverzekeringen. Het huidige convenant loopt van 1 januari 2026 tot en met 31 december 2028.

De partij die als eerste wordt aangesproken, onderneemt de nodige acties om hulpverlening in te schakelen en garanties af te geven aan zorgverleners/ziekenhuizen voor de zorgkosten die gemaakt zijn/worden. Hoe de kosten daarna tussen de verzekeraars worden verdeeld, staat in het convenant en kan per situatie verschillen.

De reisverzekeraar wordt als eerste aangesproken

Nadat hulpverlening is ingeschakeld en de nodige administratie binnen is, zal de reisverzekeraar de claim van de verzekerde gaan afhandelen:

• Alle medische kosten die vallen onder de basisverzekering zullen door de reisverzekeraar bij de zorgverzekeraar worden verhaald (eigen risico van toepassing).
• Alle medische kosten die enkel vallen onder de aanvullende verzekering zullen door de reisverzekeraar bij de zorgverzekeraar worden verhaald (eigen risico niet van toepassing).
• Medische kosten die zowel onder de reisverzekering als de aanvullende verzekering vallen zullen voor de helft (50%) bij de zorgverzekeraar worden verhaald.
• Alle kosten die enkel onder de reisverzekering vallen zullen door de reisverzekeraar worden gedekt.
• Kosten die niet zijn gedekt (door geen enkele verzekering) zullen worden verhaald op de verzekerde

De zorgverzekeraar wordt als eerste aangesproken

De afhandeling van de claim is als volgt:

• Alle medische kosten die vallen onder de basisverzekering zullen door de zorgverzekeraar worden gedekt (eigen risico van toepassing).
• Alle medische kosten die enkel vallen onder de aanvullende verzekering zullen door de zorgverzekeraar worden gedekt (eigen risico niet van toepassing).
• Medische kosten die zowel onder de reisverzekering als de aanvullende verzekering vallen zullen voor de helft (50%) bij de reisverzekeraar worden verhaald.
• Alle kosten die enkel onder de reisverzekering vallen zullen door de zorgverzekeraar bij de reisverzekeraar worden verhaald.
• Kosten die niet zijn gedekt (door geen enkele verzekering) zullen worden verhaald op de verzekerde.

Tips voor op vakantie

Ga goed voorbereid op vakantie en denk aan een aantal belangrijke documenten die handig zijn als er tijdens je vakantie toch iets vervelends gebeurt waardoor je zorgkosten moet maken.

Hierbij gaat het in het bijzonder om verzekeringsdocumenten en bepaalde gegevens:

• Persoonlijke identificatie en adresgegevens
• Zorgpas en European Health Insurance Card (EHIC)
• De polis van je reisverzekering (indien van toepassing)
• Alarmnummer van het vakantieland
• Alarmnummer van de alarmcentrale van jouw zorgverzekeraar en/of reisverzekeraar
• Namen van personen die je kunt inlichten