16 juni 2025

Verlaging eigen risico op losse schroeven: te duur, te oneerlijk

Bart Koenraadt

geen reacties

Het was de uitgesproken wens van de PVV om het eigen risico volledig af te schaffen. In het hoofdakkoord is echter afgesproken dat het eigen risico per 2027 zou worden verlaagd van 385 euro naar 165 euro per jaar.

Nu het kabinet is gevallen lijkt er mogelijk een streep door de verlaging van het eigen risico te gaan. Volgens de Raad van State, die de regering adviseert, zitten er ‘veel nadelen’ aan het plan.

Zorgpremie naar 196 euro per maand

Het eerste nadeel dat de Raad van State noemt, is een forse verhoging van de zorgpremie voor iedereen. Het zou gaat om een bedrag van bijna 200 euro per Nederlander op jaarbasis. Dat zou worden gecompenseerd via een lagere inkomstenbelasting, maar nu blijkt dat deze compensatie niet genoeg is voor iedereen, bijvoorbeeld voor mensen met een laag inkomen.

Als het wetsvoorstel, dat ruim 4 miljard euro kost, wel wordt doorgevoerd zou de premie van een basisverzekering in 2027 zelfs kunnen stijgen naar 196 euro per maand, blijkt uit een eerdere analyse van Zorgwijzer.

‘Gezonde’ Nederlander en arbeidsongeschikte de dupe

De ‘gezonde’ Nederlander, die zijn eigen risico normaal gesproken niet opmaakt, zou de dupe worden van een lager eigen risico. Datzelfde geldt voor arbeidsongeschikten. Die zijn volgens de Raad van State de grootste verliezers. In het kabinetsvoorstel wordt namelijk een bestaande tegemoetkoming van 220 euro per jaar voor deze groep geschrapt.

Toch zijn er ook groepen die wel aanzienlijk profiteren van een verlaagd eigen risico, zoals chronisch zieken die zorgtoeslag ontvangen. Zij gaan er netto wel op vooruit.

Hoger zorggebruik

Een ander belangrijk nadeel is dat een verlaging van het eigen risico ervoor zorgt dat meer Nederlanders (en intensiever) van het zorgstelsel gebruik zullen maken. Hiervoor heeft het vorige kabinet al bijna 2,5 miljard euro apart gezet.

De Raad van State vindt dit echter ‘ongericht’ en stelt dat mensen die door het eigen risico in de problemen komen beter op een andere manier geholpen kunnen worden.

Meer info over het eigen risico vind je hier.

Kans dat verlaging eigen risico doorgaat, lijkt klein

De kans dat het eigen risico in 2027 daadwerkelijk wordt verlaagd, is klein, stelt Koen Kuijper, expert op het gebied van zorgverzekeringen.

“Een demissionaire regering is niet verplicht om adviezen van de Raad van State over te nemen, maar neemt die doorgaans wel serieus. Zeker bij ingrijpende besluiten is een demissionair kabinet meestal terughoudend, vooral wanneer de Raad van State kritische kanttekeningen plaatst of waarschuwt voor mogelijke gevolgen.”

Koen Kuijper – expert zorgverzekeringen

Op Zorgwijzer staat een overzicht van de bekendgemaakte wijzigingen voor de zorgverzekering in 2026.